Bùng phát trứng cá sau sử dụng isotretinoin

Hotline: 0966771966 Địa chỉ: KC44 Huỳnh Tấn Phát, Phường Tân Thuận Tây, Quận 7, TP.HCM

Trang chủ»Điều trị da»Bệnh học»Bùng phát mụn đang điều trị isotretinoin

Bùng phát trứng cá sau sử dụng isotretinoin

BÙNG PHÁT MỤN TRỨNG CÁ ĐANG ĐIỀU TRỊ ISOTRETINOIN

 

                                                                  TS.BS Phạm Cao Kiêm

 

Thế nào là bùng phát mụn trứng cá đang điều trị isotretinoin

Acne flareup

 

           Trứng cá bùng phát khi số lượng thương tổn lớn hơn 30% số lượng ban đầu (mụn mủ, sẩn mủ, cục, nang). Mức độ bệnh trầm trọng cấp tính hơn: mụn viêm tấy cấp tính, tình trạng tại chỗ sưng nề, đỏ, toàn thân suy sụp. 

           Bùng phát mụn gặp ở đường uống isotretinoin (13- cis -retinoic acid), ít gặp hoặc nhẹ ở đường bôi. 

           Bùng phát mụn thường gặp khi đang điều trị bằng isotretinoin ở tuần thứ 3 - 5, tuy nhiên có thể gặp bùng phát mụn sau 20 tuần điều trị. 

          Tỷ lệ bùng phát từ 6% -15%, tùy thuộc vào liều điều trị, liều thấp tỷ lệ bùng phát thấp và ngược lại. 

Isotretinoin là thuốc an toàn và hiệu quả trong điều trị mụn, tuy nhiên có một số trường hợp trứng cá bùng phát khi đang điều trị bằng isotretinoin ở giai đoạn đầu. 

           Liều hàng ngày của isotretinoin từ 0,5 – 1 mg/kg cân nặng. Liều tích lũy từ 120 mg – 150 mg/kg. < 120 mg/kg tăng khả năng tái phát mụn sau điều trị, > 150 mg/kg không có tác dụng điều trị [1][2]. 

Các yếu tố liên quan đến bùng phát mụn 

           -         Liều isotretinoin: liều khởi đầu thấp tỷ lệ bùng phát thấp hơn liều cao. Liều ≤ 0,2 mg/kg có tỷ lệ bùng phát mụn là 7,5%, liều 0,5 mg/kg tỷ lệ bùng phát là 15,5%.

           -         Vị trí: bùng phát mụn chủ yếu xảy ra ở mặt, ít xảy ra ở thân mình. 

          -         Nhiều mụn nhân lớn, có u cục. Nhiều nhân mụn đầu trắng. 

          -          Bệnh nhân trẻ tuổi, mụn thể nặng, điểm số mức độ mụn toàn cầu (global acne grading system (GAGS) score) > 28, có > 44 nhân mụn và u mụn [1][3][4][5] . 

Biểu hiện lâm sàng 

          Khi đang điều trị mụn bằng isotretinoin tuần thứ 3 đến tuần thứ 5 có biểu hiện 

          -         Tăng > 30% số lượng thương tổn như mụn, u cục, nang trứng cá. 

          -         Biểu hiện trầm trọng hơn: mụn viêm cấp tính, bùng phát, tấy đỏ, da mặt phù nề. 

          -         Tinh thần bệnh nhân bị ảnh hưởng, nghi ngờ về khả năng điều trị của bác sĩ [1]. 

Chẩn đoán phân biệt 

         -          Trứng cá bạo phát (acne fulminans): hầu hết xảy ra một cách đột ngột ở nam giới, tuổi thanh thiếu niên. Mụn viêm, chảy máu, u cục ở thân mình, sốt, viêm khớp, mệt mỏi [1][6]. 

         -          Hoại da tử mặt bạo phát: bệnh này còn được gọi là trứng cá đỏ bùng phát. Xảy ra ở nữ giới trẻ tuổi, thương tổn chỉ xuất hiện ở mặt với biểu hiện mụn mủ, u to đỏ đau [7]. 

         -          Trứng cá đỏ: giãn mạch, da đỏ, mụn mủ, sẩn đỏ, bề mặt khum, không nhân, mũi phì đại [8]. 

Điều trị 

         -           Mức độ trung bình: tự khỏi, không cần thay đổi điều trị. 

         -           Mức độ nặng: corticosteroid 20 – 60 mg, giảm hoặc tạm dừng isotretinoin. Hết giai đoạn bùng phát thì tăng dần liều isotretinoin [1]. 

Dự phòng 

         -            Luôn sử dụng isotretinoin liều khởi đầu thấp.

          -            Kết hợp corticosteroid với retinoid hoặc kháng histamin. 

         -            Chích mụn đầu trắng, loại bỏ mụn nhân lớn [1][3][4].

 

 Tài liệu tham khảo 

1.        A. Borghi, L. Mantovani, S. Minghetti, A. Virgili, V. Bettoli (2009), Acute Acne Flare following Isotretinoin Administration: Potential Protective Role of Low Starting Dose, Dermatology 218:178–180. 

2.        James Q. Del Rosso (2008), Retinoid-Induced Flaring in Patients with acne vularis, does it really exist ?, Clinical and aesthetic dermatology, 41 – 43. 

3.        Alison Layton (2009), The use of isotretinoin in acne, Dermato-Endocrinology 1:3, 162-169. 

4.        Emily M. Wise, MD; Emmy M. Graber (2011), Clinical Pearl: Comedone 

Extraction for Persistent Macrocomedones While on Isotretinoin Therapy, Clinical and aesthetic dermatology, volume 4, number 11, 20 – 21. 

5.        Zeynep DemircaySadiye KusHaydar Sur (2008), Predictive factors for acne flare during isotretinoin treatment, Eur J Dermatol, Jul-Aug 2008;18(4): 452-6. 6. 

6.         Ghita Senhaji, Ouiame El Jouari, Sara Elloudi, Fatima Zahra Mernissi (2019), Acne fulminans: A rare form of acne , Our Dermatol Onlin, 10(1): 91-92.

 7.        Anne B. Fender, Yana Ignatovich, Mary Gail Mercurio (2008), Pyoderma Faciale, Cutis, 81: 488 - 490. 

8.        RichardL.Gallo, RichardD.Granstein, Martin Steinhoff, Jerry Tan, Sewon Kang, Mark Mannis and Diane Thiboutot (2017), Standard classification and pathophysiology of rosacea: The 2017 update by the National Rosacea Society

 Expert Committee, the American Academy of Dermatology, 1 – 7.

 

Thống kê truy cập

Cawt

THẨM MỸ DR.KIEM

CCHN: 003197/BYT-CCHN, Bộ Y Tế - 28/12/2012

GPKD: 0316847265, Sở KHĐT-TP. HCM-10/5/2021 

 

TP Hồ Chí Minh

Địa chỉ: KC44 Huỳnh Tấn Phát, Tân Thuận Tây, Quận 7, TP.HCM

Điện thoại: 0966 771 966

Hotline: 0966 771 966

Vị trí thẩm mỹ

 
  • Mô tả

    ĐĂNG KÝ TƯ VẤN

    Xin chào quý khách, mời quý khách nhập thông tin bên dưới, chúng tôi sẽ liên hệ lại trong vòng 24h!

    Đăng ký tư vấn

    Đăng ký tư vấn

    Họ tên(*)
    Trường bắt buộc

    Điện thoại
    Invalid Input

    Email(*)
    Trường bắt buộc

    Đăng ký

  • Dang ky ngay